O zakładzie Sinologii

Sinologia jest najstarszym kierunkiem dalekowschodnim na Uniwersytecie Warszawskim. Powstała w 1933 roku, kiedy to w Instytucie Orientalistycznym (wówczas w ramach Wydziału Humanistycznego) utworzona została Katedra Sinologii. Profesorowie warszawskiej sinologii już przed wojną cieszyli się międzynarodowym autorytetem, by wymienić Jana Godzimira Jaworskiego - badacza chińskiego buddyzmu i literatury ludowej, autora studiów buddyjskich, drukowanych między innymi w pekińskim czasopiśmie "Monumenta Serica", czy Witolda Jabłońskiego, działającego w latach 1930-1932 w Chinach jako doradca ds. reformy oświaty z ramienia Ligi Narodów oraz w późniejszych latach jako wykładowca na uniwersytecie Qinghua w Pekinie.

Po wojnie polscy sinolodzy kontynuowali tradycje szkoły francuskiej, kształtowanej przez takich wybitnych badaczy kultury i języka chińskiego jak Marcel Paul Granet czy Henri Maspero. Witold Jabłoński, od 1947 roku profesor Uniwersytetu Warszawskiego, dał się poznać jako wybitny znawca chińskiej literatury, etnografii, historii sztuki, religii i filozofii, autor wielu prac naukowych i przekładów literatury chińskiej. Profesor Janusz Chmielewski zyskał międzynarodowe uznanie jako autor wielu prac z językoznawstwa sinologicznego oraz z logiki starochińskiej. Znaczny wkład do rozwoju polskiej sinologii wnieśli także inni profesorowie: Olgierd Wojtasiewicz - językoznawca i tłumacz, Tadeusz Żbikowski - o różnorodnych zainteresowaniach badawczych, wielce zasłużony dla propagowania wiedzy o kulturze i językach Chin Mieczysław Jerzy Künstler, autor wielu prac i przekładów, profesor Zbigniew Słupski, znawca klasycznej literatury chińskiej oraz profesor Lidia Kasarełło, zajmująca się teatrem chińskim.

Już od początku lat 50. warszawska sinologia utrzymywała regularne kontakty z powstałą w 1949 roku Chińską Republiką Ludową. Umożliwiły one podróże naukowe do Chin oraz wyjazdy na staże językowe studentów wyższych roczników. Na początku lat 50. pojawili się w Zakładzie Sinologii pierwsi lektorzy języka chińskiego. Dzięki wymianie książek i nadsyłanym z Chin darom wzrastały stopniowo zasoby biblioteki sinologicznej.

Rozwój badań sinologicznych w tym okresie zaowocował szeregiem cennych publikacji, zarówno wysokiej rangi popularyzatorskiej jak i naukowej. W 1953 roku z inicjatywy i pod redakcją prof. W. Jabłońskiego ukazał się pełny przekład traktatu filozoficznego Czuang-tsy (uhonorowany nagrodą państwową), w roku 1956 Antologia literatury chińskiej, w roku 1958 K’ü Jüana Pieśni z Cz’u (praca zespołowa) a w roku 1956 Z dziejów literatury chińskiej W. Jabłońskiego.

Postępująca od poczatku lat 60. koncentracja badań na wybranych wycinkach specjalistycznych znalazła wyraz w licznych publikacjach naukowych, które dotyczą głównie logiki chińskiej, historii nowożytnej literatury chińskiej, dziejów teatru chińskiego, najnowszej historii Chin oraz kultury i języka epoki Han.

Mimo, iż sinologia warszawska wywodzi się z tradycyjnej szkoły, stopniowo dostosowała się do potrzeb współczesności i stała się filologią nowoczesną. Nacisk kładzie się na przygotowanie językowe absolwentów i nowoczesne metody nauczania. Świadczy o tym przyznana w 2003 roku nagroda Europejska (European Label) za nowatorskie inicjatywy w nauczaniu języka chińskiego, wręczona przez ministra edukacji narodowej i sportu Rzeczypospolitej i komisarza Unii Europejskiej ds. Edukacji i Kultury.

W ostatnich latach akcent przesuwa się z filologicznego na kulturoznawczy. Oprócz tradycyjnego kształcenia w zakresie literatury, języka czy historii, do programu dydaktycznego i badań wprowadza się filozofię, historię sztuki, religioznawstwo, etnografię zarówno Chin,jak i całej Azji Wschodniej. Swoje miejsce znajdą tu także osoby zainteresowane współczesnością. W Zakładzie Sinologii powstają prace magisterskie na tematy z najnowszej historii, literatury, a także zagadnień politycznych, przygotowywane również po konsultacjach z sinologami i znawcami Chin z innych ośrodków. Do 2001 roku warszawska sinologia prowadziła też wykłady na tematy wietnamistyczne oraz lektorat języka wietnamskiego - obecnie zajęcia te są realizowane w ramach Studium Stosunków Międzykulturowych Instytutu Orientalistycznego.

Warszawska sinologia utrzymuje oficjalną współpracę i wymianę naukową z licznymi ośrodkami w Europie i na świecie, między innymi z Uniwersytetem w Bonn (ośrodkiem kierowanym przez prof. Wolfganga Kubina), z Ruhr Universität z Bochum (z Zakładem Sprache und Literatur China, kierowanym przez prof. Raoula Findeisena), a także Zakładem Sinologii Uniwersytetu Karola w Pradze, kierowanym przez prof. Olgę Lomową.

Wykłady i seminaria w Zakładzie Sinologii prowadzi trzech profesorów i pięciu doktorów, nauką języka się dwaj lektorzy z Chin. Co roku na studia przyjmuje się około dwunastu osób (studia stacjonarne) i dodatkowo kilkanaście osób na studia w trybie wieczorowym. W ramach Zakładu funkcjonują także stacjonarne studia doktoranckie. Studenci ostatnich lat studiów mogą ubiegać się o roczne stypendia w ChRL (w ramach umów co roku otrzymuje je około dziesięciu studentów) oraz na Tajwanie (na stypendia fundowane przez rząd Republiki Chin wyjeżdża trzech, czterech studentów rocznie).